Een polder vol met plannen

Nieuwe college Haarlemmermeer wil bouwproductie versnellen
Een polder vol met plannen

Eén op elke vijf opgeleverde Nederlandse nieuwbouwwoningen verrijst in de Metropoolregio Amsterdam. Toch wordt de roep om woningen er niet kleiner door. Ook de gemeente Haarlemmermeer voelt de noodzaak de bouwproductie te intensiveren, mede om eigen inwoners aan een huis te helpen. Er zijn bouwplannen voor wel 20.000 woningen verspreid over de hele polder.

Hier komen de drie projecten Victoriapark

Op deze strook komen de drie projecten van Victoriapark

Zie hier voor een overzicht van alle geplande projecten in Haarlemmermeer.

 

Haarlemmermeer
  • Inwoners: 154.000
    De helft woont in Hoofddorp
  • Woningen:  63.000
  • Nieuwbouw 2018:  474 woningen

(cijfers incl. Haarlemmerliede en Spaarnwoude)

Haarlemmermeer is hét hart van de Randstad. Er is ruimte, er is groen… en er is Schiphol. In flinke delen van de polder moet rekening worden gehouden met de milieucontouren van de luchthaven. Desalniettemin ontbreekt het niet aan nieuwbouwplannen. Het nieuwe college, recentelijk gevormd vanwege de fusie met Haarlemmerliede en Spaarnwoude, erft een ambitieus bouwprogramma en stelt zich ten doel de uitvoering te versnellen. Want ook hier is de druk op de woningmarkt hoog. Er liggen rijpe en groene bouwplannen om verspreid door de hele polder in en bij de vele woonkernen 20.000 huur- en koopwoningen toe te voegen.

Het nieuwe college beloofde bij zijn installatie continuïteit in bestuur. Maar er zijn wel opmerkelijke accentverschillen. Zo is de verplichting vervallen om in elk groter project 30 procent sociale woningbouw op te nemen. In plaats daarvan moet de helft van de nieuwbouw bestaan uit ‘betaalbare woningen’. Daar vallen behalve een ‘substantieel’ aandeel sociale huur ook betaalbare koop- (tot NHG-grens van €290.000) en middeldure huurwoningen onder. De passage klinkt als een moeizaam uitonderhandelde compromistekst, maar dat valt volgens PvdA-wethouder Wonen Mieke Booij reuze mee. “In plaats van de heilige 30-procentsnorm voor sociale huur, willen we nu 50 procent betaalbare woningen hebben, koop én huur. Wat we gezamenlijk vaststelden, is dat we de afgelopen jaren nogal eenzijdig hebben gebouwd: veel koopwoningen voor het hogere segment. Wij willen meer diversiteit, zodat er meer betaalbaar aanbod komt, dus ook kleine koopwoningen en appartementen voor jongeren en senioren. Dus waar besluiten niet al vastliggen, gaan we daar op sturen.”
Het college wil tegelijkertijd de kansen van de eigen inwoners vergroten, met meer voorrangsregelingen voor jongeren en ouderen in de sociale huursector en voorrang bij koopwoningen die met een starterslening worden aangeschaft. Booij: “Ons ijkpunt is dat we de doorstroming willen versnellen en de wachtlijsten verkorten. En dat streven we ook in de bestaande bouw na, bijvoorbeeld door het makkelijker te maken woningen te splitsen, tijdelijke woningen te bouwen of een kangoeroewoning in de tuin te zetten.”

Hoofddorp

 

Tudorpark, Hoofddorp 

Terug naar de nieuwbouwplannen. Het bestuur wil het karakter van de 31 woonkernen behouden én Hoofddorp ontwikkelen tot een complete stad. Daar ligt dan ook het zwaartepunt van alle bouwplannen. Zo zijn er ten zuiden van Hoofddorp ‘de Parken’ - een groot aantal woningbouwlocaties die alle de naam ‘Park’ met zich meedragen. Zo is er de geplande transformatie van Beukenhorst-West naar HydePark en zijn er verspreid in Hoofddorp nog tal van andere inbreilocaties.
Tudorpark heeft de afgelopen jaren veel belangstelling getrokken. De opvallende Engelse bouwstijl bleek in de postcrisisperiode snel kopers te trekken. Het is een ontwikkeling van Ymere en Dura-Vermeer, waarbij de woningcorporatie zelf alleen de sociale huurwoningen (30 procent) bouwt. Het eerste deel is enkele jaren geleden opgeleverd; de laatste fase met ruim vijfhonderd woningen wordt rond 2024 afgerond.
Naast Tudorpark verrijst het chique broertje Tudor Gardens met 140 riante koopwoningen. Het aanpalende Nassaupark is - met veel zelfbouw - volop in ontwikkeling; de eerste woningen werden in 2016 opgeleverd.
Tussen Hoofdvaart, Spoorlaan, bedrijventerrein De President en de Oude Bennebroekerweg komt Lincolnpark, ‘een circulaire wijk van en voor de toekomst’, aldus de gemeente. Vooruitlopend op deze circulaire gebiedsontwikkeling heeft Eigen Haard al 225 sociale huurwoningen in aanbouw genomen.
Voor Lincolnpark Circulair is de gemeente in gesprek met marktpartijen in de vorm van een marktconsultatie. Dit jaar verwacht de gemeente meer zicht te hebben op de verdere ontwikkeling. Behalve woningen komt er in Lincolnpark onder andere een wijkcentrum.
Victoriapark omvat drie deelgebieden in een braakliggende strook aan de Zuidrand. De bouw van de woningen is nog nergens gestart. Verderop langs deze strook worden ZuiderHoeven en Hof van Pampus ontwikkeld.

Transformaties

En dan is er natuurlijk Hyde Park, het transformatiegebied in Beukenhorst-West. In juli 2018 gaf de gemeenteraad groen licht aan het ambitieuze plan van Snippe Projecten en IC Netherlands dat de troosteloze kantorenwijk moet herscheppen in een hoogstedelijke woonwijk met maximaal vierduizend appartementen (zie kader voor details). De gemeente wil ook Hoofddorp-Noord transformeren naar een gemengd woon- en werkgebied, maar de ontwikkelstrategie daarvoor is nog niet rond. Dat zal ook niet meevallen, vanwege het versnipperde grond- en vastgoedeigendom. Dat speelt overigens bij meer potentiële ontwikkellocaties in de polder.
In Badhoevedorp kwam ineens veel ruimte na het verleggen van de A9. In het van verkeerslawaai en fijnstof verloste gebied ontwikkelen AM en Bohemen een ‘lommerrijke’ woonwijk met 550 woningen: Park Quatrebras. De 150 woningen uit de eerste fase zijn grotendeels verkocht; prijzen vanaf 480.000 euro.

Parels aan de Ringvaart

Manege op landgoed Wickevoort

Ook aan de westflank van de Haarlemmermeer staat veel nieuwbouw ingetekend, veelal in de buurt van de Ringvaart. Volgens de brochureteksten worden er ‘aantrekkelijke leef- en recreatiegebieden en centrum-dorpse woonmilieus’ toegevoegd aan vier bestaande dorpen, in dit verband omgedoopt tot ‘de Parels aan de Ringvaart’. Het gaat om Cruquius, Zwaanshoek, Beinsdorp en Lisserbroek.
Lang niet iedereen is blij met deze ambitieuze bouwplannen, getuige bijvoorbeeld de langdurige bezwaarprocedures van omwonenden tegen het plan Landgoed Wickevoort. Maar ook landschapsarchitect Adriaan Geuze ziet met lede ogen het polderlandschap verdwijnen: “Schiphol blijft uitbreiden, aan de zuidwestkant bij Lisserbroek komen duizenden woningen. Dat wordt een soort Zoetermeer of Pijnacker. En aan de zuidoostkant worden zeer grootschalige kassen gebouwd.”
Een bijzondere ontwikkeling aan de rand van het dijkdorp Cruquius is Landgoed Wickevoort. Gebieds- en vastgoedontwikkelaar AM bouwt daar in samenwerking met woningcorporatie Eigen Haard op het terrein van de Stichting Epilepsie Instellingen Nederland een groene woonwijk met 750 woningen (zie kader).
In Lisserbroek, de meest zuidelijke ‘parel’, staan forse uitbreidingen ingetekend. Als die allemaal doorgaan, zal Lisserbroek in een periode van 20 jaar verdubbelen. Er wonen nu zo’n 3.600 mensen. Plannen voor Lisserbroek-Noord (1.400 woningen) en de wijk Turfspoor (1.200 woningen) zijn in vergevorderd stadium. Wie de sociale huurwoningen daar gaat bouwen, is nog de vraag. Ymere in ieder geval niet, meldt regiomanager Remco Pols, hoewel de woningcorporatie daar grond in eigendom heeft: “Onze polsstok is niet eindeloos lang. Wij hebben ervoor gekozen vooral te investeren in Hoofddorp en Nieuw-Vennep. In de vele andere woonkernen waar we bezit hebben, optimaliseren we alleen kleinschalig, zoals in Vijfhuizen. Daar vervangen we twintig oude woningen door 35 nul-op-de-meter sociale huurwoningen, die we met voorrang aan inwoners van het dorp zullen verhuren.”

Nieuw-Vennep

Nieuw-Vennep, nu ruim 30.000 inwoners, gaat een flinke schaalsprong maken als alle plannen realiteit worden. De gemeente is het project Nieuwe Kom gestart om het centrum een boost te geven. De uitvoering stagneerde lang in de crisis, maar inmiddels heeft Ymere 104 nieuwe woningen opgeleverd, 64 sociale huurwoningen en 40 koopwoningen. De gemeente hielp de corporatie met de financiering door drie panden met maatschappelijke voorzieningen over te nemen. Remco Pols stelt vast dat mede daardoor het vliegwiel op gang is gebracht: ook commerciële partijen investeren weer in dit centrumgebied; meer woningbouwprojecten staan op stapel. Er is ook een nieuw medisch centrum gebouwd en het plan voor het Marktgebouw aan het Harmonieplein vordert gestaag.

Hele lijst

“Als je de hele lijst bij elkaar ziet, is het best indrukwekkend”, zegt wethouder Jurgen Nobel (o.a. Woningbouw en Ruimtelijke Ordening). “Dat is ook nodig. Bouwen, bouwen, bouwen, is een van de hoofdmotto’s van dit college. Niet alleen meer, maar ook diverser. Circulariteit, duurzaamheid en geluidsadaptief bouwen zijn daarin kernwoorden. Wij leven samen met Schiphol. Dat geeft economische voordelen, maar ook onmiskenbaar nadelen. In ons woonbeleid willen we die nadelen zoveel mogelijk verkleinen. Die uitdagingen maken mijn werk als wethouder, niet alleen belast met wonen, maar ook met financiën, Schiphol en energietransitie, aantrekkelijk. De komende jaren zal de polder flink op de schop gaan. Wij werken er hard aan, maar we kunnen het niet alleen. Om bereikbaar te blijven moeten we investeren in openbaar vervoer en infrastructuur. Dat kunnen we alleen met hulp van andere overheden.”

 

Sociale woningbouw in Haarlemmermeer

De nieuwe Kom - Nieuw Vennep

Woningcorporatie Ymere was lang de enige reguliere woningcorporatie in Haarlemmermeer. Dat de gemeente daarmee wel erg afhankelijk was geworden, bleek pijnlijk tijdens de crisis. Ymere werd in die periode gedwongen ingrijpend te saneren. Bijna elke projectontwikkeling viel stil en op aangekochte gronden bleven koeien grazen en bollen groeien. Zo leverde de corporatie in 2017 in de hele Metropoolregio slechts 32 woningen op, waarvan achttien tijdelijke woningen voor gescheiden ouders in Hoofddorp. Sinds dat jaar is de ‘nieuwbouwmachine’ van Ymere weer enigszins op gang aan het komen. Regiomanager Remco Pols verwacht dat de woningcorporatie de komende jaren vier- tot vijfhonderd woningen in aanbouw neemt in de Haarlemmermeer, waaronder de sociale woningbouw in Hoofddorp (Tudorpark en Victoriapark), Nieuw Vennep en kleinere projecten in diverse kernen.
Inmiddels is Ymere monopolist af. Eigen Haard is betrokken bij twee grote projecten, Lincolnpark (225 woningen in aanbouw) en Landgoed Wickevoort, (226 woningen) en enkele kleinere. Volgens stafadviseur ontwikkeling & zakelijk beheer Marthijn Keijzer zal het daarbij niet blijven; de corporatie oriënteert zich op nieuwe plannen.
Het blijft niettemin de vraag of de twee corporaties in staat zijn het volledige sociale aandeel in de geplande woningproductie voor hun rekening te nemen. Wethouder Mieke Booij zou een derde partij verwelkomen. Het is echter weinig aannemelijk dat een Amsterdamse corporatie zich meldt. Hun opgaven zijn in het eigen werkgebied al groter dan de beurs. Wellicht ziet DUWO mogelijkheden, de studentenhuisvester is al aanwezig met twee kleinere complexen.

 

Deel