Boekbesprekingen

In de NUL20 boekenrubriek worden publicaties besproken op het terrein van stedelijke ontwikkeling, wonen, volkshuisvesting, wijkontwikkeling en leefbaarheid.
De QR-code van de fotoreportage op pagina 28 van nummer 110 verwijst naar deze boekenpagina. Beter is https://nul20.nl/foto/maakgemeenschap-hoop.
 
Het idee van de compacte stad was het beleidsmatige antwoord op de uitstroom van midden- en hoge inkomens uit de Randstad. Dus: eerst bouwen ín en voor de stad, dan pas aan de stad vast of verder weg. Het bekende verhaal van de Vierde Nota en de Vinexwijken.
Een kwart van alle Nederlandse woningen is gebouwd tussen 1970 en 1985. Volgens het toen geldende ideaal vaak in wijken met meanderende straten en woonerven, omzoomd door eengezinswoningen met tuin. Je kon er in het TomTom-loze tijdperk behoorlijk verdwalen. De kronkelige stratenpatronen leidden…
In februari nam de eerbiedwaardige Amsterdamse Raad voor de Stadsontwikkeling in de Balie afscheid van zichzelf (per 1 januari opgeheven!) met het congres ‘Cultuur als stedelijke attractie’. Eén van de sprekers was CPB-directeur Coen Teulings die de belangrijkste conclusies van…
Een geschiedenis van twee bekende Amsterdamse instellingen, één voor opvang en één voor zorg, die na een fusie, tien jaar geleden, bijna struikelden maar toch weer opstonden. Deze geschiedschrijving van Hulp voor Onbehuisden (HVO) en Querido (verzorging van…
Wie denkt bij ‘ruimtelijke ordening’ niet in de eerste plaats aan de plaatsing van gebouwen en wegen, de hardware van de stad? Toch bestaat er al heel lang een andere opvatting: namelijk dat stedenbouwkundigen tegelijk ook historici, kunstenaars, sociologen en economen kunnen zijn. Denk…
Met de aanhoudende fusiegolf gaat de ene na de andere illustere corporatienaam verloren. Voor de directies genoeg reden om het verleden eens goed op schrift te stellen. AWV en Het Oosten presenteerden bij hun fusie in juli 2008 een kloeke cassette met twee historische boeken. Het eens katholieke…
 Terwijl de vraag naar woningen blijft toenemen staan in Amsterdam (en heel Nederland) veel kantoor- en bedrijfsgebouwen kansloos leeg. Het onlangs verschenen ‘Transformatie van kantoorgebouwen, thema’s, actoren, instrumenten en projecten’ breekt een lans voor nieuwe functies…
“Het gaat om diversiteit, toegankelijkheid, het tegengaan van uitsluiting, zelfbeschikkingsrecht. De stad is er voor iedereen, en iedereen heeft er dan ook recht op om die stad te maken.” Hoeveel seconden heb je nodig om de geestelijke vader van deze zinnen te bedenken? Inderdaad, Adri…
In de publieke ruimte wordt de staat van de samenleving zichtbaar. Die ruimte valt al een tijd niet meer samen met de publieke sector. Alle aanleiding om denkkaders te formuleren voor het debat over nieuwe vormen van samenwerking tussen markt en overheid. In deze lezenswaardige en veelzijdige…
Een eigen huis is belangrijk voor iedereen. Met deze open deur opent 'Werken aan wonen'van Siep van der Werf (docent aan de Hogeschool van Amsterdam). Hij schreef het met zijn studenten Sociaal Juridische Dienstverlening in het achterhoofd. Maar open deur of niet, Van der Werf weet vervolgens het…
De derde, herziene versie van "Bouwen met groen en glas" biedt een ruim overzicht van de mogelijkheden van bouwen met glas. De noodzaak om energieneutraal te bouwen hoeft nauwelijks meer te worden uitgevent. Dit boek concentreert zich op het van bouwen met glas én groen: technische kennis,…
Corporaties hebben in tal van buurten huismeesters aangesteld om de service te verbeteren maar vooral om buurten leefbaarder te maken. In de leesbare bundel "De Goede Huismeester" staan portretten van deze huismeesters, althans van een aantal succesvolle. Van de met gouden kettingen en tatoeages…
In de stroom boeken en artikelen over het functioneren van woningcorporaties valt ‘Ontwikkelingspaden voor woningcorporaties’ op door degelijkheid en overzicht. Dat het volkshuisvestingsbestel voor vernieuwing in aanmerking komt, is ook voor Fleurke c.s. onomstreden. De vraag is…
De studie van de liberale Teldersstichting gaat over de maatschappelijke onderneming en de keuzevrijheid van burgers als het gaat om zorg, onderwijs en wonen. Auteurs De Graaf c.s. geloven niet dat de maatschappelijke onderneming als nieuwe rechtsvorm het beste antwoord is op de onder meer door…
Na de Woningwet (1901) schoten woningcorporaties uit de grond. De overheid ging meebetalen aan ‘woningwetwoningen’, om de woningnood te lenigen. In 1910 zette Eigen Haard er in één klap 160 neer, mét watercloset. Eén van de eerste complexen van de Amsterdamse…
Uitgebreid juridisch en praktisch advies over de aanpak van burenoverlast. Hoe verkrijg je bewijs? Wat kost een procedure? Hoe om te gaan met bange buren die niet durven getuigen? Geschreven door advocaten met ervaring.
Hier sluit ‘Tussen onderschatten en overvragen’ bij aan. Het is de neerslag van een programma dat o.a. door professor Evelien Tonkens (UvA) is opgezet voor medewerkers van organisaties die in wijken actief zijn. Daar komen zij in aanraking met heuse burgers. Van wie na de overheid en de…
Aandacht voor de ‘gedeelde oorzaak’-theorie, die verklaart waarom mensen met problemen meestal in probleemwijken wonen. Een langdurig laag inkomen, zonder vooruitzicht op beter, geen ambitie, geen bijzondere talenten, het leidt al snel tot de noodzaak een goedkope woning in een minder…
Architect/stedenbouwkundige Henk van Schagen heeft als directielid inmiddels afscheid genomen van zijn Rotterdamse bureau. Maar in ‘De bestaande stad als uitdaging’ komt zijn intellectuele erfenis ruimschoots aan bod, een vernieuwingsbenadering waarbij respect voor bestaande bebouwing…
Het Oostelijk Havengebied geldt als een vernieuwend urbaan concept. Ondanks de extreme verdichting en de hoofdzakelijk ‘blauwe’ natuur zijn bewoners er doorgaans tevreden. Daar komt natuurlijk de geschiedenis en de romantiek van een oud havengebied bij, gecombineerd met nieuwe…
In de serie ‘Amsterdamse herinneringen’ verscheen onlangs een deeltje over de Bijlmermeer. Oral history in zeer rudimentaire vorm. Het geeft een aardig beeld van de pionierstijd, toen de Bijlmer bekend stond als hypermodern stadsdeel voor beter gesitueerde huurders, vanzelfsprekend van…
Een leuk idee, het Rochdaleblok in de Van Beuningenstraat als uitgangspunt nemen voor een boek vol herinneringen over een straat. De journaliste Mirjam Brinks deed het en zorgde niet alleen voor leuke interviews, maar ook voor zinnig commentaar. Het blok staat er nog en is inmiddels monument. Met…
Architect en docent (TU Delft) Jasper van Zwol schreef een historisch overzicht met bijna tachtig internationale ontwerpen voor gestapelde woongebouwen, waaronder bijvoorbeeld het Victorieplein van J.F. Staal en Piraeus van Hans Kollhoff. Heel actueel, omdat dit gebouwtype bij stedelijke…
Bij sociaal-culturele veranderingen horen nieuwe woonvormen. De VROM-raad onderscheidde er onlangs drie in ‘Wonen in ruimte en tijd’. Om te beginnen is sprake van een toenemende behoefte aan wonen met gelijkgezinden. Wat interessante vragen oproept voor de aanhangers van het Amsterdamse…